Soru:
Esselâmü aleyküm hocam. Gençlerin en büyük imtihanı şehvet meselesidir. Bazı gençler mastürbasyon (istimnâ) yapıyor. Özellikle yeni Müslüman olanlar, daha önce ateist bir hayat yaşadığı için bu fiil onlarda alışkanlık hâline gelmiş olabiliyor. Bu kimseler için mastürbasyonun hükmü nedir?
Cevap:
Mastürbasyon (istimnâ), yani kişinin kendisini eliyle cinsel olarak tatmin etmesi, âlimlerin büyük çoğunluğuna göre haramdır. Bu hükme delil olarak Kur’ân-ı Kerîm’deki şu ayet zikredilmiştir:
“Onlar ki ırzlarını korurlar; ancak eşleri ve sağ ellerinin sahip oldukları müstesnadır.” (Mü’minûn 5–6)
Cenâb-ı Hak, kişinin şehvetini giderme yolunu eşine veya cariyesine tahsis etmiş; bunun dışındaki yolları ise kınamaya sebep olacak fiiller kapsamında değerlendirmiştir. Bu sebeple Şâfiî ve Mâlikî âlimleri istimnânın haram olduğunu açık şekilde belirtmişlerdir.
Hanefî Mezhebinin Görüşü
Hanefî fakihleri de istimnâyı caiz görmezler. Bununla birlikte, bazı özel durumlarda yapılan değerlendirmeler vardır. İbn Âbidîn, Ebu’l-Leys es-Semerkandî’den şu nakli yapar:
“Kişinin şehveti baskın gelir, kalbini meşgul edecek derecede yoğun olur; bekar bulunur veya evli olduğu hâlde bir özür sebebiyle eşine yaklaşamazsa—bu kimsenin şehvetini teskin maksadıyla istimnâ yapmasında vebal olmayacağını umarım.
Ancak sırf şehvetini artırmak, kendisini tahrik etmek için yaparsa günaha girer.”
Bu söz, Hanefî mezhebinin istimnâyı genel olarak haram gördüğünü, fakat zorlayıcı şartlarda—fitneye düşme korkusu olduğunda—hafifletici bir ruhsat bulunduğunu gösterir. Bu ruhsat, kötü alışkanlığı sürdürmek için değil, harama düşme tehlikesine karşı geçici bir çıkış olarak değerlendirilir.
Şu da unutulmamalıdır ki istimna; kişiyi hem ruhî hem sosyal hem de kültürel bakımdan olumsuz etkileyen bir davranıştır
Psikolojik açıdan kişi çoğu zaman suçluluk, mahcubiyet ve iç huzursuzluğu hisseder; bu durum benlik saygısını zedeleyip irade zayıflığına sebebiyet verir. Haz sonrasında, boşluk hissi, moral bozukluğu ve davranışı gizleme çabası sebebiyle stres ve iç sıkıntısı meydana gelebilir.
Sosyal açıdan kişide içe kapanma, yalnızlığı tercih etme ve ilişkilerde çekingenlik görülebilir. Bu hal; arkadaşlık, aile ilişkileri ve günlük hayattaki verimliliği olumsuz etkileyebilir, sosyal uyumu zayıflatabilir.
Kültürel ve ahlâkî açıdan ise kişi bu davranışı, içinde yetiştiği dini ve toplumsal değerlerle bağdaştıramadığı için iç çatışma yaşar. Mahremiyet duygusunda gevşeme, aile kurmaya yönelik tabiî eğilimlerin zayıflaması ve sorumluluk bilincinin azalması gibi etkiler de ortaya çıkabilir.
Sağlık açısından istimna; enerji düşüklüğü, dikkat dağınıklığı, uyku düzeninde bozulma, geçici baş–bel–kasık ağrıları, sinirsel gerginlik ve hormonal dalgalanmalar sebebiyle adaptasyon düşüşüne yol açabilir. Cinsel sağlıkta ise erken boşalma, istekte azalma ve gerçek ilişkilerde uyumsuzluk gibi problemlere zemin hazırlayabilir.
Bu sebeplerle istimna; kişinin ruhunu, ilişkilerini, değer dünyasını ve sağlığını zedeleyen bir davranış olduğundan kaçınılması gereken bir fiildir. Mümin, iffetini koruma adına sabır göstermeli, peygamber efendimizin tavsiyesi üzere oruç tutmalı, gözlerini muhafaza etmeli ve evlilik gibi meşru yollara yönelmelidir.

